1. Skip to Main Menu
  2. Skip to Content
  3. Skip to Footer
آخرین بروزرسانی: 1396/7/23
سایت "بنیاد نشر آثار و اندیشه های شهید آیت الله دکتر بهشتی" تنها منبع رسمی اخبار و آثار شهید بهشتی است

شناخت انديشه‌های اجتماعی شهيد آيت‌الله دکتر سيدمحمد حسينی بهشتی (مصاحبه‌ها )

اندیشه ها-مصاحبه ها

به کوشش: صدیقه قاسمی

با همکاری بنیاد نشر آثار و اندیشه‌های شهید دکتر بهشتی

چاپ: اول، 1384

شمارگان: 1500

یکی از راه‌های مناسب برای شناخت انقلاب اسلامی در ایران و تداوم آن شناخت و شناساندن چهره‌های مؤثر در انقلاب است. اگر این وظیفه به خوبی انجام شود، مردم و به ویژه جوانان می‌توانند به دور از جار و جنجال‌های سیاسی با واقعیات و عظمت‌های انقلاب آشنا شوند. یکی از شخصیت‌های بزرگ انقلاب اسلامی که تیر نفاق او را خیلی زود از میان ما برد، اندیشمند وارسته آیت‌الله دکتر بهشتی بود که امام خمینی (ره) او را به تنهایی با یک امت برابر می‌دانست. براساس چنین ضرورتی اینجانب که از سال‌ها قبل به افکار و اندیشه‌های شهید بهشتی علاقمند بودم پایان‌نامة تحصیلی خود را در رشتة کارشناسی ارشد فلسفه و کلام اسلامی تحت عنوان «اسلام و مقتضیات زمان از دیدگاه شهید بهشتی» به شناخت بخشی از آرای ایشان اختصاص دادم. فصل اول این پایان‌نامه ویژة مروری بر زندگی و احوال و آثار آن شهید بزرگوار بود. مطالعة منابع مکتوب موجود در این زمینه نشان داد که کاستی‌های زیادی در این زمینه وجود دارد و هنوز انبوهی از اطلاعات و خاطرات در سینة اطرافیان و آشنایان شهید مظلوم وجود دارد که متأسفانه به صفحة کاغذ منتقل نشده است. به توصیة استاد محترم راهنما جناب آقای دکتر محسن الویری برای غنای رساله افزون بر منابع مکتوب، به سراغ منابع شفاهی هم رفتم و متناسب با وقت و امکانات، با چند تن از شخصیت‌های سیاسی و فرهنگی و شاگردان و همراهان آن شهید مصاحبه‌هایی انجام دادم. بخشی از آنها هم برای تکمیل اطلاعات مورد نیاز برای نگارش فصول مربوط به زندگینامة شهید بهشتی مورد استفاده قرار گرفت. پس از اتمام پایان‌نامه، نوارهای مصاحبه پیاده شد و تلاش شد کاستی‌های مصاحبة اول، از طریق انجام مصاحبه یا مصاحبه‌های تکمیلی برطرف شود. با توجه به برگزاری همایش شناخت اندیشه‌های اجتماعی شهید بهشتی، پس از مشورت با تنی چند از صاحب‌نظران چنین تصمیم گرفته شد که مجموعة این مصاحبه‌ها به صورت کتاب و همزمان با همایش به چاپ برسد. دربارة این مصاحبه‌ها تذکر نکات زیر را لازم می‌داند:

1- انتخاب شخصیت‌ها برای مصاحبه، تنها براساس سابقة آشنایی آنها با شهید بهشتی بوده و هیچ معیار دیگری در انتخاب آنها دخالت نداشته است.

2- رتبة علمی و جایگاه سیاسی مصاحبه شوندگان با یکدیگر برابر نیست و درج مجموعة مصاحبه‌ها در یک کتاب به مفهوم پایین آوردن شأن و منزلت بزرگانی که به این مصاحبه رضایت داده‌اند نیست. تفاوت این افراد به خوبی نشان‌دهندة تنوع افرادی است که شهید بهشتی در مقاطع مختلف زندگی خود پیش و پس از انقلاب اسلامی با آنها سروکار داشته است.

3- طبیعی است مسئولیت سخنان مطرح شده در مصاحبه‌ها برعهدة مصاحبه‌شوندگان است و نقل آنها به معنی پذیرش و تأیید درستی آنها نیست. پاره‌ای اظهارنظرها، به ویژه آنچه در یکی از مصاحبه‌ها دربارة مفهوم مشروعیت حکومت دینی آمده است شایستة نقد جدی است، اما در این مجموعه بنابر نقد دیدگاه‌ها نبوده است. اطلاعات مطرح شده در این مصاحبه‌ها مانند همة اسناد تاریخی و یا خاطرات شخصیت‌ها و مانند آن، چه بسا با دیگر اطلاعات تاریخی سازگاری نداشته باشد و بررسی‌ها و دقت‌نظرهای بعدی دربارة آنها درست را از نادرست تشخیص خواهد داد. هدف ما از چاپ این مصاحبه‌ها ثبت اطلاعات محفوظ در ذهن و خاطرة شخصیت‌های مرتبط با شهید بهشتی است. به این امید که زوایای زندگی ایشان پنهان نماند.

4- شخصیت‌هایی که با آنها مصاحبه شده است، نه همة شخصیت‌های مرتبط با شهید بهشتی هستند و نه همة کسانی که ما قصد مصاحبه با آنها را داشتیم، می‌باشند و به هر دلیل راضی به مصاحبه نشدند و نه حتی همة‌ آنهایی که با آنها مصاحبه شد. امیدواریم بتوانیم در مجموعه‌های بعدی مصاحبه‌های بیشتری را به چاپ برسانیم.

5- یادآور می‌شود مصاحبه با حضرت آیت‌الله مهدوی کنی بعد از پیاده شدن از نوار، به چاپ رسیده و به سبب سرعت یافتن در ارائة آن، به تأیید دوباره از سوی ایشان نرسیده است.

در پایان لازم است از همة کسانی که در فراهم آمدن این اثر نقش داشته‌اند، تشکر کنم. مقدم بر همه باید از بزرگوارانی که وقت خود را برای مصاحبه در اختیار ما گذاشتند نام ببرم. دست‌اندرکاران بنیاد نشر آثار شهید بهشتی و به ویژه دکتر سیدعلیرضا حسینی بهشتی ـ فرزند شهید مظلوم شهید آیت‌الله دکتر بهشتی ـ با اخلاص و صمیمیت، همکاری ویژه‌ای در چاپ این اثر داشته‌اند. نقش کارکنان فنی نیز در مراحل مختلف تهیه و نشر این کتاب هیچگاه فراموش‌شدنی نیست و سرانجام باید از همسر و دو فرزندم تشکر کنم که امکان پیگیری این کار تا رسیدن به نتیجة مطلوب را برایم فراهم کردند. خداوند به همة این عزیزان توفیق دنیا و سربلندی آخرت ارزانی کند.

و ما توفیقی الا بالله العلی العظیم

دبیر همایش شناخت اندیشه‌های اجتماعی شهید دکتر بهشتی

صدیقه قاسمی

03/10/1383


نسخه چاپی
دیدگاه‌ها

نظر سنجی

لطفا نظر خود را درباره وب سایت شهید دکتر بهشتی بفرمایید؟

نمايش نتايج

Loading ... Loading ...

آمار بازدیدها

امروز: 811
این ماه: 34850
مجموع: 1448048